شاهنامه (تصحیح ژول مل)/آمدن سام به دیدن رستم

by فردوسی

آمدن سام بدیدن رستم

	چو آگاه آمد بسام دلیر			که شد پور دستان بکردار شیر
	کس اندر جهان کودکی نارسید			بدین شیر مردی وگردی ندید		۱۷۵۰
	بجنبید مر سام را دل زجای			بدیدار آن کودک آمدش رای
	سپهرا بسالار لشکر سپرد			برفت وجهادیدگان را ببرد
	چو از مهرش سوی پور دستان کشید			سپهرا سوی زابلستان کشید
	چو دستان شد آگاه بر بست کوس			زلشکر زمین گشت چون آبنوس
	خود وگرد مهراب کابل خدای			پذیره شدن را نهادند رای		۱۷۵۵
	بزد مهره بر جام وبرخاست غو			برآمد زهر جا ده ودار ورو
	یکی لشکری کوه تا کوه مرد			سپر در سپر بافته سرخ وزرد
	خروشیدن تازی اسپان وپیل			همی رفت آواز بر پنج میل
	یکی ژنده پیلی بیآراستند			برو تخت زرّین بپیراستند
	نشست از بر تخت زر پور زال			ابا قامت سرو وبا کفت ویال		۱۷۶۰
	بسر برش تاج وکمر بر میان			سپر پیش ودر دست تیر وکمان
	چو از دور سام یل اورا بدید			سپهرا دو رویه زده بر کشید
	فرود آمد از اسپ مهراب وزال			بزرگان که بودند بسیار سال
	یکایک نهادند سر بر زمین			ابر سام یل خواندند آفرین
	چو گل چهرهٔ سام یل بر شگفت			چو فرزندرا دید با یال وسفت		۱۷۶۵
	چو بر پیل بر بچّهٔ شیر دید			بخندید وشادان دلش بر دمید
	چنانش ابا پیل پیش آورید			نگه کرد وبا تاج وتختش بدید
	بدو آفرین کرد سام دلیر			تهما هزبرا بزی شاد دیر
	ببوسید رستمش تخت ای شکفت			نیارا یکی تو ستایش گرفت
	که ای پهلوان جهان شاد باش			چو شاخ تو ام من تو بنیاد باش		۱۷۷۰
	یکی بنده ام پهلوان سام را			نشایم خور وخواب وآرام را
	همی اسپ وزین خواهم ودرع وخود			همی تیر نارک فرستم درود
	سر دشمنانرا سپارم بپای			بفرمان دادار برتر خدای
	بچهر تو ماند همی چهره ام			مگر چون تو باشد همی زهره ام
	وزین پس فرود آمد از پیل مست			سپهدار بگرفت دستش بدست		۱۷۷۵
	همی بر سر وچشم او داد بوس			فروماند بر جای پیلان وکوس
	بگورابه اندر نهادند روی			همه راه شدان وپر گفت وگوی
	همه کاخها تخت زرّین نهاد			نشستند وخوردند وبودند شاد
	برآمد برین بر یکی ماهیان			برنجی نبستند یکتن میان
	همی خورد هر کس به آواز رود			همی گفت هرکس بشادی سرود		۱۷۸۰
	یکی کوشة تخت دستان نشست			دگر سوی رستم عمودی بدست
	بپیش اندرون سام گیهان کشای			فروهشته از تاج پرّ همای
	برستم نیا از شکفتی بماند			برو هر زمان نام یزدان بخواند
	بدآن بازو ویال وآن قد وشاخ			میان چون قلم سینه وبر فراخ
	دو رانش چون ران هیونان ستبر			دل شیر ونیروی ببر وهزبر		۱۷۸۵
	بدین خوب روئی واین فرّ ویال			بگیتی نباشد کس اورا همال
	بزال آنگهی گفت تا صد نژاد			بپرسی کس اینرا ندارد بیاد
	که کودک زپهلو برون آورند			بدین نیکوئی چاره چون آورند
	بسیمرغ بادا هزار آفرین			که ایزد ورا ره نمود اندرین
	بدین شادمانی کنون می خوریم			بمی جان اندوه را بشکریم		۱۷۹۰
	سپنجست گیتی بر آرای ورو			کهن شد یکی دیگر آرند نو
	بمی دست بردند ومستان شدند			زرستم سوی یاد دستان شدند
	همی خورد مهراب چندان نبید			که جز خویشتن را بگیتی ندید
	همی گفت نندیشم از زال زر			نه از سام واز شاه با تاج وفر
	من ورستم واسپ شبدیز وتیغ			نیارد بما سایه گسترد میغ		۱۷۹۵
	کنم زنده آئین ضحّاک را			بپی مشکسارا کنم خاکرا
	بسازم کنون من زبهرش سلاح			همی گفت چونین زبهر مزاح
	پر از خنده گشته لب زال وسام			زگفتار مهراب دل شادکام
	سر ماه نو هرمز از مهر ماه			بدآن تخت فرخنده بگزید راه
	بسازیم سام وبرون شد بدر			یکی منزلی زال شد با پدر		۱۸۰۰
	همی رفت بر پیل رستم دژم			بپدرود کردن نیارا بهم
	چنین گفت مر زال را کای پسر			نگر تا نباشی جز از دادگر
	بفرمان شاهان دل آراسته			خرد را گرین کرده بر خواسته
	همه ساله شسته دو دست از بدی			همه روزه جسته ره ایزدی
	چنان دان که بر کس نماند جهان			یکی بایدت آشکار ونهان		۱۸۰۵
	بدین پند من باش ومگذر ازین			بجز بر ره راست مسپر زمین
	که من در دل ایدون گمانم همی			که آید بتنکی زمانم همی
	دو فرزندرا کرد پدرود وگفت			که این پند مارا نباید نهفت
	برآمد زدرگاه زابل درای			زپیلان خروشیدن کرّنای
	زبان چرب گوی ودل آزرم جوی			سپهبد سوی باختر کرد روی		۱۸۱۰
	برفتند با او دو فرزند اوی			پر از آب رخ دل پر از پند اوی
	سه منزل برفتند وگشتند باز			کشیدند آن سپهبد براه دراز
	وزآن روی زال سپهبد براه			سوی سیستان برد باز آن سپاه
	شب وروز با رستم شیر مرد			همی کرد شادی همی باده خورد