برگه:خاطرات و خطرات.pdf/۶۴

از ویکی‌نبشته
پرش به ناوبری پرش به جستجو
این برگ نمونه‌خوانی شده ولی هنوز هم‌سنجی نشده‌است.
۵۰
خاطرات و خطرات
 

شرحی مبسوط مینویسند ولی خبر مخصوص از طرف خودمان نرسیده‌است که از روی یقین چیزی عرض کنم.

دیروز تلگرافی رسیده است و مقرر است که بنده شرفیاب شده ترجمهٔ آنرا ابلاغ کنم.

۳— باکمال میل حاضر میشنوم.

ترجمه تلگراف احوال‌پرسی ابلاغ شد، اظهار مسرت و خوشحالی و شکرگزاری نمودند و گفتند از اینکه در فرستادن مأمور معهود قدری تأخیر شد سبب آن مجلس است، ولینعمت من شخص مأمور را معین کرده‌اند و تا سه هفته دیگر که آن مجلس منقضی و متفرق میشود تدارك مأموریت آن مأمور دیده و قرار رفتن او داده خواهد شد. اگر این قبیل کارها را راجع به مجلس کنیم منجر به مذاکرات طولانی و اشکالات عديده می‌شود اما وقتی که مجلس منقضی باشد این عوایق میان نخواهد آمد لكن حالا نمیدانم که این مأمور دائمی خواهد شد یا مأمور دائمی از نو معين خواهد شد.

برای مأمور دائمی در پائیز آینده به مجلس رجوع خواهد شد، ولینعت من بسیار میل دارند و خیلی خوشوقت میشوند از اینکه در میان شما و همسایه جنوبی روابط دوستی محکم و مرعی بماند.

بلی تا حال نقصانی در روابط دوستی و عهود مقرره راه نیافته و ولینعمت من نیز با کمال میل و رغبت در استحکام و استقرار این روابط همراهی و ملاحظه کامل دارند.

۴ — اعتقاد من این است که دوستی شما با این همسایه بمراتب از دوستی با همسایه دیگرتان با اهمیت و مناسب‌تر است زیرا که شخص میداند با کی گفتگو باید کرد و البته ایشان قول و قرارداد خود را بعمل خواهند آورد ولی همسایهٔ دیگر شما شخص معلوم ندارد و کسی نمیداند طرف کیست و مقررات فی مابین هر سال ممکن است عوض شود زیرا که اشخاص عدیده دارند که هر سال عوض میشوند و ما با اینکه با آنها روابط خیلی نزدیک داریم هنوز نکلیفمان با آنها نامعلوم است.

حقيقت خیلی خر هستند، اسب از خر بهتر است اگر چه گاهی گاز بگیرد یا لگد بزند.

بلی چنین است و ما جهت امتياز این دو همسایه را رعایت کرده‌ایم و بعد هم خواهیم کرد اما خواهش ما از شما مسأله‌ای است مخصوس که هیچوقت منافی و ضد روابط حالیه نخواهد شد بلکه بر استحکام و قوت آن خواهد افزود چنانکه سابق عرض کرده‌ام و امیدوارم که بزودی صورت پذیر بشود. گفت البته غفلت نمیشود.

یادداشت دیگر در ملاقات دوم وزیر خارجه، از وضع بیانات او احساس کردم که خیال پرنس با جواب اول او قدری تغییر پیدا کرده است در ملاقات دوم خودش خوب دقت کردم دیدم همینطور است (بيرقی در شرق افريقا بلند شده بود).

گمان کلی این است که پس از ورود فدوی و ملاقات با دو پرنس که در روزنامه اعلان کرده‌بودند همسایه باین خیال افتاده باشد که این کیست و چه میخواهد و از روی حدس و تخمين جلوگیری کرده باشد یعنی اینها را از همراهی با خیالات ما قدری سست کرده باشد، چنانکه صحبت مجلس اول با مجلس دوم چندان شباهت ندارد. لكن فدوی از طرح اول ابدا منحرف نشدم و نمیشوم تا ببینم چه میشود و همه وقت از روی طرح اول صحبت میکنیم.

عجب‌تر آنکه کل نشانهای فدوی در پستخانه روسیه مفقود شده‌است، شاید برای تأخير فدوی اینجا برنگ دیگر تلافی آن عمل را کرد و معطل نشد، در مذاکرات اول صحبت روی آن رفته بود که از دولت ایران حمایتی در کشمکش‌ها در میان بیاید.

عريضه به شاه: «فدوی خانه‌زاد در برلن مشغول انجام فرمایشات بندگان اعليحضرت اقدس همایون روحنا فداه است، اولا در باب کشتیهای بزرگ و کوچک در کارخانهٔ وزر در دست است.