کلیات سعدی/بوستان/باب دوم/یکی زهره‌ی خرج کردن نداشت

by سعدی

حکایت

	یکی زهرهٔ خرج کردن نداشت			زرش بود و یارای خوردن نداشت
	نه خوردی، که خاطر بر آسایدش			نه دادی، که فردا بکار آیدش
	شب و روز در بند زر بود و سیم			زر و سیم در بند مرد لئیم
	بدانست روزی پسر در کمین			که مِمسک کجا کرد زر در زمین
	ز خاکش بر آورد و بر باد داد			شنیدم که سنگی در آنجا نهاد
	جوانمرد را زر بقائی نکرد			بیکدستش آمد بدیگر بخورد
	کزین کمزنی بود ناپاکرو			کلاهش ببازار و میزر گرو
	نهاده پدر چنگ در نای خویش			پسر چنگی و نائی آورده پیش
	پدر زار و گریان همه شب نخفت			پسر بامدادان بخندید و گفت
	زر از بهر خوردن بود ای پدر			ز بهر نهادن چه سنگ و چه زر؟
	زر از سنگ خارا برون آورند			که با دوستان و عزیزان خورند
	زر اندر کف مرد دنیا پرست			هنوز ای برادر بسنگ اندرست
	چو در زندگانی بدی با عیال			گرت مرگ خواهند از ایشان منال
	چو چشمار و آنگه خورند از تو سیر			که از بام پنجه گز افتی بزیر
	بخیل توانگر بدینار و سیم			طلسمیست بالای گنجی مقیم
	از آن سالها می‌بماند زرش			که گردد طلسمی چنین بر سرش
	بسنگ اجل ناگهش[۱] بشکنند			بآسودگی گنج قسمت کنند
	پس از بردن و گرد کردن چو مور			بخور پیش از آن کت خورد کرم گور
	سخنهای سعدی مثالست و پند			بکار آیدت گر شوی کار بند
	دریغست ازین[۲] روی برتافتن			کزین روی دولت توان یافتن

---

1. ناگهان.
2. او.