پرش به محتوا

برگه:Tarikh-e Iran-e Bastan.pdf/۲۸۱۸

از ویکی‌نبشته
این برگ هم‌سنجی شده‌است.

میلادی) جنگ دوام داشت و اگرچه ایرانیها بهره‌مندی نداشتند ولی چون بسرعت جای تلفات را پر می‌کردند بالاخره رومی‌ها خسته شده تکلیف صلح کردند. بهرام در ابتداء می‌خواست صلح کند ولی سپاهیان جاویدان که یادگار زمان داریوش اول و تماماً از نجبای ایرانی و رشید بودند راضی به صلح نشده به بهرام پیشنهاد کردند که قبل از صلح دفعۀ دیگر با رومیها مصاف دهند بهرام این پیشنهاد را با شعف پذیرفت و جاویدان‌ها بدو قسمت تقسیم شدند. با این نیت که قسمتی از جبهه حمله به لشکر مخاصم برد و قسمت دیگر سعی نماید که پشت دشمن را بگیرد. این نقشه نتیجه نداد زیرا یکی از قراولان رومی قسمتی را که در کمین بودند دید و رومیها اول آن قسمت را معدوم و بعد قسمت دیگر را هم شکست دادند. پس از آن بهرام راضی بصلح گردید و اگرچه ایرانیان در این جنگ بهره‌مندی نداشتند باز صلح محترمانۀ با روم منعقد شد. بدین معنی که ما بین ایران و روم عهدنامه صلح صدساله منعقد گردید و در اثر آن آزادی مذهب مسیحی را دولت ایران قبول کرد و لیکن این ماده عهدنامه اجرا نشد زیرا مغ‌ها مانع بودند (۴۲۲ میلادی).

فوت این شاه در ۴۳۸ میلادی بود گویند در موقع شکار در باتلاقی فرورفت.

بهرام را شاهی میدانند که رعیت‌پرور و دادگستر بوده و به شکار گور میل مفرطی داشته چنانکه لقبی که به او داده‌اند از این جهت است. کتاب هفت گنبد را حکیم نظامی گنجوی بنام این شاه برشته نظم درآورده بهرام اگرچه در جنگهائی که با روم کرده پیشرفت نداشته ولی باز توانسته است صلح محترمانۀ منعقد کند شکست فاحشی که به هونهای سفید داده برای ایران خیلی مهم بوده. مسئله ارمنستان در زمان این شاه خاتمه یافت بدین معنی که چون نجبای ارمنستان نخواستند پسر بهرام شاپور پادشاه ارمنستان گردد از ایران تعیین یک نفر والی را خواستند و ارمنستان ایران یکی از ایالات ایران گردید کلیة بهرام برای اخلاف


    ارزن‌الروم نامیدند بعدها ارزن‌الروم ارزالروم ارزروم شد بنابراین ارضروم صحیح نیست.