جنگ با روم
جهت این جنگ بهطوریکه مورخین یونانی نوشتهاند آزار مسیحیان مقیم ایران بود که از بدرفتاری مغها فرار کرده بروم میرفتند. بهرام استرداد آنها را خواست و تئودوس چون میدانست که آنها مورد سیاست و عقوبت سخت واقع خواهند شد از استرداد آنها ابا نمود. بهرام حکم کرد کارگران رومی را در معادن طلا و نقره ایران حبس و اموال رومیها را در خاک ایران توقیف کنند. در اثر این اقدامات کدورت بالا گرفت و منتهی به جنگ شد. مهر نرسی که از نجبای درجه اول ایران بود و نسبت خود را به ویشتاسب پدر داریوش بزرگ میرساند سردار لشکر ایران شد و در نزدیکی نصیبین جنگی با رومیها نمود ولی بهرهمندی نیافت. در این احوال سردار مزبور لازم دید که جنگ را به خاک روم برده در جلگهها با قشون رومی مصاف دهد ولی سردار رومی آردابوریوس به او فرصت نداد چنانکه در نزدیکی نصیبین مهرنرسی به قشون رومی برخورد و به سردار رومی پیغام داد که چه روز و در چه محلی برای یک جنگ قطعی حاضر است. او جواب داد که رسم سرداران رومی نیست روز و محل جنگ را به دشمن بگویند. پس از آن قوای زیادی به کمک رومیها رسید و مهر نرسی عقب نشسته به دفاع نصیبین پرداخت و در نتیجه رومیها به تسخیر آن موفق نشدند. از طرف دیگر بهرام به کمک نصیبین شتافت و همینکه سردار رومی از قضیه مطلع شد تمام اسباب و ادوات محاصره را سوزانیده به خاک روم عقب نشست. بهرام تئودوسیوپولیس را که حالا معروف به ارزروم است[۱] محاصره کرد ولی بتسخیر آن موفق نشد. سال بعد (۴۲۲
- ↑ اسم این شهر در ابتدا کارین و بعدها کالاک بود در نیمه دوم قرن پنجم هجری سلاجقه ارزن را که در مشرق آن بود خراب کرده و سکنه آن را به کالاک که در این زمان معروف به (قالیقلا) بود کوچ داده آن را
