کند و داماد شخصی باشد، که پادشاه نیست. دولت روم و دولت پارت دو دولتی هستند، که عالم را بین خودشان تقسیم کردهاند و اگر وصلتی بین این دو دولت شود، حدودی، که آن دو را از یکدیگر جدا سازد، وجود نخواهد داشت و قوّهای نخواهد بود، که بتواند در مقابل آنها مقاومت کند. پس از آن هردو دولت میتوانند، تمامی مردمان وحشی را، که در حدود و همسایگی آنها سکنی دارند، در تحت اطاعت خودشان درآورند و آنها را با یک حکومت غیر جامد و انحناپذیر اداره کنند. پیادهنظام روم از بهترین سربازان عالم ترکیب شده و کسی مانند آنها نتواند جنگ تنبهتن کند. سوارهنظام پارت در میان ملل دیگر از حیث عدّه و مهارتش در تیراندازی نظیر ندارد. با اتّحاد این دو قوّه و همآهنگی آنها تمامی عالم را میتوان تسخیر کرد و یک دولت جهانی تشکیل داد. اگر چنین اتّحادی بین دولتین برقرار گردد، دیگر امتعه و مالالتّجارۀ پارتی و رومی بمقدار کم و پنهان از پارت بروم و از روم به پارت وارد نخواهد شد. بعکس، چون هردو ملّت متّحدند، معاوضه و مبادلۀ اجناس آزادانه بین تبعهشان بعمل خواهد آمد و هردو ملّت در آسایش خواهند بود».
اردوان از مطالعۀ نامۀ کاراکالاّ دوچار حیرت گردید و در اندیشه فرورفت، زیرا باور نمیکرد، که پیشنهاد امپراطور روم جدّی باشد یا با شرافتمندی انجام شود. این نقشه بنظر او غریب میآمد و تصوّر نمیکرد، که قابل اجراء باشد. از طرف دیگر او ملاحظه داشت، از اینکه به فرمانده ۳۲ لژیون رومی جوابی بدهد، که باعث قطع روابط دوستانه گردد (دیوکاسّیوس، کتاب ۵۵، بند ۲۳-۲۴).
بنابراین جواب را بتأخیر انداخت، تا بتواند معاذیری برای انجام خواهش امپراطور بیابد. بعد گفت پیشنهادی، که کاراکالاّ میکند، گمان نمیکنم باعث خوشبختی زن و شوهر باشد، زیرا آنها زبان یکدیگر را نمیدانند و اخلاق و عادات و وضع زندگانی یکی برای دیگری غریب است. در میان پاتریثیان[۱] (نجبای روم)
- ↑ Patriciens.
