کوچک احاطه دارد. گرمابه و مستراح در اینجا در دو زاویۀ شمالی قصر واقع است.
ستونها از چوب بوده و در کلیّۀ ساختمان نهایت ظرافت بکار رفته. بعض حجاریها، که جواهرنشان یا زرنشان بوده، داریوش را مینماید، در حالی که از قصر بیرون میآید، یا به طالار درونی میرود، یا با شیر پیکار میکند و یا با گاو پنجه درافکنده، و نیز چاکران و پاسبانان را مینماید، که به خدمت مشغولند. روی جدار درها و پنجرهها کتیبههائی زیاد از زمانهای بعد هست. این کتیبهها از دو کتیبه پهلوی از زمان شاپور دوّم (۳۰۹-۳۷۹ میلادی) شروع میشود، سپس کتیبههائی بعربی تا قرن دهم هجری و به فارسی تا عصر جدید موجود است.
فضائی، که بین دیوار غربی صحن و تچر از یک طرف و حصار صفّه از طرف دیگر واقع است، شامل باقیمانده ابنیه بیاهمیّتی است. اردشیر پلّهکان قشنگی، مزیّن بنقش سان طوایف باجگزار، بر جبهۀ غربی قصر تچر افزوده. تمامی این فضا، که میان بنای سه دری و حصار غربی واقع است، اندرونی را تشکیل میداده.
قصر جنوب شرقی
بنای دیگری نیز از همان سبک و نوع تچر داریوش هست، که «قصر جنوب شرقی» خوانده میشود. این قصر واقع است در جنوب قصر بار صد ستون، در مشرق هدش و خارج از بنائی، که قصور کوچک را از قصر سلام جدا میکند. در این قصر هیچگونه کتیبه یافت نمیشود، امّا شباهت کامل آن با قصر تچر از حیث طرح و حجاریها ثابت میکند، که این قصر نیز بزمان داریوش متعلّق است، نه بزمان اردشیر دوّم، چنانکه همه تصوّر میکردند.
سطح این قصر، که در سمت جنوب شرقی صفّه واقع است، همان سطح باغ زیردست هدش است و جبهۀ غربی این قصر حدّ غربی آن باغ میباشد. شاید قصر مزبور دری بباغ داشته. از این قصر چیزی بپانمانده، جز چند جرز و در و پنجره و طاقچهای از طالار مرکزی و رواق آن، که رو بشمال است و رویهمرفته عیناً تکرار همان نقشه تچر، منتهی اندکی کوچکتر. امّا فضای اطاقهای جنبی آن نه تنها از فضای تچر بلکه از آن هدش هم بیشتر است. پس قصر جنوب شرقی از