(۱۶۵)- سرستون پارتی (مطابق کتاب لفتوس)
مهارت و رشادت صنعتی بوده و غالباً از لحاظ زیبائی کمتر از صنایع ظریف گوتیک[۱] بنظر نمیرسید، مخصوصا یکی از آنها بالاتنۀ انسانی را نشان میدهد، که دارای موئی مجعّد و انبوه یا زلف عاریه، که معمول پارتیها بوده، میباشد و با برگی قشنگ و زیبا، که از گردنۀ ستون برخاسته و باطراف گیلویه آن میپیچید، شایان دقّت و توجّه است و شباهت زیادی به صنایع دورۀ اخیر بیزانس دارد.
حاشیۀ ستونها هم نظارهکننده را به یاد صنایع ظریفه الحضر میاندازد، زیرا دارای همان مزایای آزادی صنعتی و اختراعی میباشد، لیکن عجیبترین این آثار منکشفه عبارتست از یک نوع قطعات مشبّک گلین، که از دو طرف دارای اشکال هندسی است و طرح نقشۀ آن از دو طرف مختلف میباشد.
این نقشهها گرچه از بسیاری لحاظ به نقشجات اسلامی و عربی بیشباهت نیست، ولی بطور کلّی بنظر میرسد، که پیشرو سرمشق معماری اعراب باشد. اعراب زوایا و نیمدایرهها و کنگرههای هندسی آن را، از لحاظ زیبائی طرح و نقشه در دورۀ عظمت و اقتدار فتوحات اسلامی اقتباس و در اقصی بلاد عالم آنروز منتشر کردند، تابوتهای مزیّن به گلی خشن، ولی صیقلشده و صاف، دارای رنگ سبز روشن و از حیث شکل شبیه بهکفش راحتی است، از لحاظ اندازه مختلف و از سه پا تا ۶ پا طول ساخته شده، دهانه گشادی در قسمت بالای تابوتها بوده، که از همان دهانه جسد را داخل آن میکردهاند. درب پهنی، که مانند همان تابوت تزیین شده، دهانۀ آن را میبسته و با گل سمنت رقیقی محکم و مسدود میشده. در قسمت پائین تابوت منفذ کوچکی برای خروج هوای فاسد و گازها و موادّ پوسیده تعبیه شده بود.
- ↑ Gothique (شیوۀ جناقی).
