پرش به محتوا

برگه:Tarikh-e Iran-e Bastan.pdf/۲۷۶۱

از ویکی‌نبشته
این برگ نمونه‌خوانی شده ولی هنوز هم‌سنجی نشده‌است.

۱۰۰ الی ۳۰۰ م. دانست. شاید بهمین جهت باشد، که آثار و ابنیه الحضر را به ۱۵۰ م. تقریبا نسبت می‌دهند. آثار مذکوره، به‌طوری‌که اهل فنّ تشخیص داده‌اند، چنین است (ششمین دولت بزرگ مشرق، صفحۀ ۳۷۳-۳۸۴): این شهر دیوار مدوّر ضخیمی داشته و بواسطه برج و باروهای محکمی حفظ و حراست می‌شده، محیط آن بیشتر از سه میل بود و خندق عمیق پهنی شهر را در احاطه داشت.

از درون شهر، مجاور خندق، خاکریز ضخیم و بلندی ساخته شده بود و دو قلعۀ محکم از مهاجمین بشهر جلوگیری می‌کرد. یکی از طرف مشرق و دیگری از سمت شمال. دیوار شهر دارای چهار دروازه و مهم‌ترین آنها در سمت شرق واقع بود، نهر آبی داخل شهر را بدو قسمت تقسیم می‌کرد. در باب قسمت شرقی، که نسبة خالی از ساختمان بود، حدس می‌زنند، که قبرستان بوده، ولی قسمت غربی دارای عمارات سلطنتی و ابنیه و ساختمانهای سکنه شهر بود. مهم‌ترین ابنیه در وسط شهر قرار گرفته بود و آن را قصر یا معبد می‌نامیدند. این قصر در وسط محوّطه‌ای بشکل مربّع مستطیل، که ۸۰۰ پا طول و ۷۰۰ پا عرض داشته، واقع و دیواری محکم با قلاع و استحکاماتی، مانند استحکامات اطراف شهر، آن را محارست می‌کرده. محوّطه دارای دو دستگاه حیاط و عمارت بود، حیاط بیرونی در طرف شرق بنا، مدخل محسوب می‌شده، و حیاط اندرون دارای دو دستگاه ساختمان مفصّل بوده. از دو عمارت مزبور آنکه کمتر اهمیّت داشته، عمارتی بوده، که در طول محوّطه از شمال بجنوب بنا شده و اتّصال به حیاط خارج یافته بود. این عمارت دارای اطاقهای کوچکی بوده، که شاید به مستخدمین و مستحفظین اختصاص داشته، ولی عمارت دیگر اهمیّتی زیادتر داشته و مرکّب از هفت طالار مسقّف ضربی با دیوارهای ضخیم بوده، که همه متوازی با یکدیگر و بطرف مشرق ساخته شده بود، در این عمارت سه طالار بزرگ و چهار طالار کوچک ساخته بودند: طالارهای کوچک دارای ۳۰ پا طول و ۲۰ پا عرض و ۳۰ پا ارتفاع و طالارهای بزرگ دارای ۹۰ پا طول و از ۳۵ تا ۴۰ پا عرض و ۶۰ پا ارتفاع.