پرش به محتوا

برگه:Tarikh-e Iran-e Bastan.pdf/۲۷۴۷

از ویکی‌نبشته
این برگ نمونه‌خوانی شده ولی هنوز هم‌سنجی نشده‌است.

راجع به زندگانی پارتیها آنچه معلوم است این است: همه قسم گوشت می‌خوردند، شراب خرما زیاد می‌آشامیدند، جنگ و شکار را دوست داشتند، انواع بازیها و ورزشها در نزد آنها خیلی معمول بود و در آخر مجالس میهمانی می‌رقصیدند، آلات موسیقی آنها نی و تنبور بود.

زبان

زبان مادرزاد پارتی آن مرحله زبان پارسی است، که در میان علماء زبان‌شناس معروف بزبان وسطی یا زبان پهلوی است (زبان وسطی نامند، زیرا بین زبان پارسی قدیم، معمول دورۀ هخامنشی و تقریباً زبان قرن نهم هجری است، که امروز هم معمول است)، ولی زبان پارتی زبان شمال ایران است و جزئی تفاوتی با زبان پهلوی جنوبی، که معمول دورۀ ساسانی بود دارد.

خطّ

خط پارتی خطّ آرامی است و این معنی از دو چیز استنباط می‌شود:

یکی سکّه‌هائی است، که روی آنها کلمات پهلوی با خطّ آرامی نوشته شده است (مثل سکّه‌های مهرداد چهارم و بلاش اوّل و سوّم و چهارم و پنجم و اردوان پنجم و غیره) و دیگر سه نسخه نوشته است، که در اورامان کردستان در ۱۹۰۹ پیدا شده و دو نسخه از آن بخطّ یونانی و سوّمی بزبان پهلوی و خطّ آرامی است. هر سه روی پوست آهو نوشته شده و متعلّق به دورۀ اشکانیان است، زیرا تاریخ آن سنه ۳۰۰ اشکانی است، که مطابق سنۀ ۵۳ م. می‌شود و لیکن نباید تصوّر کرد، که خطّ میخی بکلّی متروک بوده، زیرا در بابل لوحه‌هائی یافته‌اند، که متعلّق به دورۀ اشکانی است و بخطّ میخی نوشته شده. در این لوحه‌ها مطالب قانونی و نجومی و سرودهای مذهبی مندرج است (مضمون این لوحه‌های کوچک را تقریباً بیست سال قبل سترسمای‌یر انتشار داده).

بعض شاهان اشکانی و نجبای پارتی با زبانهای خارجه آشنا بودند. پلوتارک این خبر را راجع به ارد ذکر می‌کند و گوید، که با زبان یونانی آشنا بوده و نمایشی در این زبان از اوری‌پید مصنّف یونانی در دربار می‌دادند (صفحات ۲۳۲۵-