است، متعلق بعهد خسرو اول است. قطعات مزبور، که از روی متن سریانی ترجمه شده، برای مطالعۀ زبان و خط پهلوی اهمیت بسیار دارد.[۱]
یک نفر عیسوی موسوم به پولوس پرسا[۲]، که ظاهراً همان شخصی است، که در زمان جاثلیقی یوسف جانشین ماربها[۳]، مطران نصیبین بود، مختصری از منطق ارسطو را برای شاه بزبان سریانی ترجمه کرده و عقاید مختلفی را، که راجع به خدا و عالم هست، بطریق ذیل بیان نموده است[۴]؛ «بعضی بیک خدا قائلند، و برخی به خدایان بسیار عقیده دارند. جماعتی گویند خدا صفات متضاد دارد، و برخی منکر آن صفات در خدا هستند. جمعی معتقدند که، خدا بر همه چیز قادر است، و گروهی انکار میکنند، که بر همه چیز باشد. جماعتی گویند دنیا و ما فیها را او آفریده، و بعضی انکار میکنند، که او خالق تمام چیزها باشد. برخی معتقد بحدوث؟ و گروهی معتقد بقدم عالمند...»
به عقیدۀ کازارتلی نویسندۀ شرح فوق عقاید جاریۀ ایرانیان عهد خود را ذکر کرده است. علیایّحال، همینقدر، که در کتابی که مخصوص مطالعه خسرو بود، پولوس این قبیل مسائل را آورده، و مطالب دیگر راجع بآراء فلاسفه بر آن
- ↑ رک آندرآس، گزارش اجلاسات آکادمی علوم پروس،۱۹۱۰، ص ۸۶۹ و بعد پس از مرگ آندرآس قطعات مزامپررا بار K. Barr (گزارش آکادمی پروس،۱۹۳۳) بچاپ
- ↑ Paulus Persa
- ↑ Mercati,Per la vita e gli scristi di Paolo il persiano, Rome؛۱۸۹۹ رک لابور، ص ۱۶۶.
- ↑ لاندر، روایات سریانی Land,Anecdote Syriaca، ج ۴، ص ۳-۲ از ترجمه لاتین؛ کازارتلی، فلسفه دینی مزدیسنان در زمان ساسانیان-La philosophie religieuse du mazdeisme,sousles Sassanides. ص ۱. کروس P'Kraus، مجله مطالعات شرقی، ج ۱۴ (۱۹۳۳)، ص ۱۷ و بعد میتوان تصور کرد، که خسرو اول بزبان سریانی آشنا بوده باشد.