میرهاند بر کسی که تنها در فکر تهذیب نفس خویشست برتری دارد. اما اندیشه ای برترازین هست و آن اینست که بالاترین درجه ارشاد و هدایت و رستگار کردن دیگران اینست که ایشان را چنان مهذب و در محسنات و فضایل استوار و مستقل بکنند که نیازمند بدست گیری کسی نباشند . در نظر این راهنمایان ژرف بين نيك اندیش و مردم دوست کسب فضیلت و تهذیب نفس از حوایج مادی انسانی ويك خوراك روحانيست که همه از آن ناگزیرند . در نظر ایشان همچنان که زیباییهای مادی و ظاهری هست که آدمیزاده از آن برخوردارست و برخورداری از آن از نیازمندیهای مسلم و قطعی و ناگزیر ست زیباییهای معنوی و باطنی نیز همان حال را دارد همچنانکه تن از زیباییهای ظاهری بهره میبرد جان و روان نیز بایدار زیباییهای باطنی بهره مند گردد . زیبایی ظاهری نیرو بخش و جان فزاست و زیبایی باطنی نیز باید همین نتیجه را بدهد. انسان کامل آن کسیست که بهمان اندازه که از بوی بد و مناظر دلازار و خشونت های ناهنجار مادی رنج می برد و بیزار و گریز انست بهمان اندازه هم باید از حرص و طمع و بخل وشهوت وخيانت و هر خصلتی که زیان بخش و ناسازگارست بیزار و گریزان باشد . اینست که در نظر این بزرگان داشتن مبدأ و سرچشمه ای که منبع فیض معنوی باشد از ضروریات مادیست و اتصال بدان باید اقصى الغايهو منتهای جدو جهد هر کسی باشد این مبدأ ونقطه اتصال ناچار مجمع همه فضایل و محسنات معنوی و خصالیست که تهذیب نفس تنها کسب آنها و اتصال بآنهاست . ١٨٢
