صفحة در جبران مافات یا تصحیح متن مطبوع نامه تفسر یح » اشاره رفت که اساس طبع متن این نامه نسخه ای از تاریخ طبرستان ابن اسفندیار بود که آقای اقبال آشتیانی از روی نسخه ای مورّخ بسال ۹۷۸ برای خویش استنساخ نموده بودند پس از آنکه از چاپ دیباچه و متن و حواشی یکباره پرداخته بودم عين همان نسخه کهن که متعلق بجناب آقای معتصم الملك كيانى است بوسیلۀ جناب مستطاب آقای خلخالی بدست این بنده رسید . کتاب مجلدی است ضخيم بقطع رحلی ( ۲٥ در ۲۰ سانتیمتر ) و هر صفحه ای دارای ۲۵ سطر بخطى نسبة درشت ميان نسخ و نستعلیق مورخ به ۹۷۸ و جامع تمام علائم اصالت و شامل دو جزء کتاب تاریخ طبرستان ابن اسفندیار بعلاوة تاريخ رویان مولانا اولیاء الله آملی که در ابتدای مجلد واقع شده است . صفحه اخیر تاریخ مولانا اولياء الله بعبارت « والسلام على من اتبع الهدى » تمام میشود و از ابتدای تاریخ ابن اسفندیار ( چنانکه در صفحۀ « له » و « يط » و هامش صفحه ۲ اشاره کرده ام ( چهار پنج ورقى ناقص است و بدو جمله عربی مربوط بمكاتبه ميان اسکندر و ارسطاطالیس شروع میشود و بنابرین باندازه يك صفحه و شاید هم بیشتر از ترجمه رساله ابن مقفع را ندارد. از مقابله این نسخه با متن مطبوع بر اینجانب آشکار شد که اگر آن را دو ماه پیشتر بدست آورده بودم بعضی از حدسهائی که زده و در هامش صفحات یا در دیباچه کتاب و در ضمن حواشی ایراد کرده ام لزومی پیدا نمیکرد و یکی دو تا از عبارات و کلماتی را که محل شك و تردید مانده است میتوانستم بطوریکه صواب است بطبع رسانم . زیرا نسخه ای که آقای اقبال برای خویش نویسانده اند و با وسعت صدر باختیار این جانب گذاشتند با همه دقتی که در نقل و مقابله آن شده حاملاً مطابق با نسخه اصل نیست و در ان غلطات و سقطات چندی هست و با شده است که کلمه ای را کاتب نتوانسته بخواند و نقل بصورت یا بشبیه آن نموده است . پس لازم دانستم مهمترین اصلاحاتی را که در نسخۀ خویش کرده ام درین اوراق بطبع رسانم تا خوانندگان دقیق که مایلند نسخه کتابشان بمنتهای صحتی که مقدور است برسد متن را بدین نهج اصلاح کنند : - ص ۲ س ٦ « بزرگان ایشان از پیش » خوانده شود . ص ۳ س ۱۰ « و میان ایشان چندان تقاطع » خوانده شود . ص . س ٦ پیش تنسر ٤ هر بد هرابده رسید » خوانده شود . باین مناسبت در صفحۀ « يو » سطر ۲ و ۳ باید باین عبارت بدل شود : « شاید بتوان احتمال داد که لفظ قنسر ... الخ ، و همچنین در صفحه ۷۱ در سطر ٤ و ٥ و ٦ از پائین صفحه ، عبارت « بنا برین در متن ما « تفسر هرابده ، ظاهراً باید بدل شود به • تفسر [ هر بد ] هرابده ، ، مگر آنکه اینجانب در حدسی که زده و در دیباچه بیان کرده ام ( ص . يو . ( مصیب باشم . » باید بتمامه حذف شود . .
