اينطایفه در بلغاریا بوده اند و در ۹۲۷-۹۶۸ در عهد پادشاهی بطر در بلغار پیدا شده و برمیا نامی مؤسس آن عقیده بوده است، دیگر کنه ری (Cathari) ها که در قرون وسطی تا قرن ۱۳ در لیون فرانسه باقي بوده اند[۱].
اصول عقاید مانی از نقل ابن الندیم[۲]
هر مبداء عالم بر دو کون ازلی با دو (زروان) است[۳] یکی نور و دیگر ظلمت، کدام از این دو کون قدیمی و دو وجود ازلی از دیگری منفصل میباشد؛ نور نخستین کون و وجود بزرگ است و از حیز عدد بیرونست، او است اهورا خداوند بهشت نور، و دارای پنج عضو است: بردباری، دانش، خرد، غیب (دوربینی) زیرکی، و پنج عضو دیگر که روحانی اند و آن: عشق، ایمان، وفا، مردانگی و حکمت است.
این خداوند بدین صفت که گفتیم، ازلی است، و با وی دو چیز ازلی همراه یکی هوا، دیگر زمین، هوا را هم پنج اندامست: بردباری، دانش، خرد، غیب (دوربینی)، زیرکی. زمین را نیز پنج اندامست: نسیم، باد خنک، نور روشن، آب پاک، آتش.
کون دیگر تاریکیست. او هم دارای پنج عضو است: میغ، حریق، سموم، دود[۴]، و تاریکی.
این دو کون یا دو ملک و کشور با یکدیگر همسایه اند، کشور نور و کشور تیرگی از یک بر بهم چسبیده اند و فاصل و حایلی در میانشان نیست و صفحه هر دو با یکدیگر کاملاً مماس است، و عالم نور از بالا و چپ و راست بینهایت است، همچنین ظلمت که یک برش بنور چسبیده و از فروسو و راست و چپ بینهایت است.
اهریمن از این عالم تاریکی پیدا آمد، نه آنکه بعینه مانند خود عالم تیرگی از ازل باشد.
- ↑ مستر جکسن کتاب مانی
- ↑ از الفهرست (ص ۴۵۸) با تحقیقات خارجی نگارنده
- ↑ زروان بلغت پهلوی به معنی قدم یا از لیست است و آنرا زروان بزرگ مینامند و جمعی آنرا میپرستیده اند و بزروانیه معروف بوده اند
- ↑ الفهرست ص ۴۵۹: السم. انسيكلويدي بريتانيا: بخار - وظ - الدخان، که دود باشد در ستست زیرا بعد تصریح بدخان دارد