اﯾﻨﻬﺎ ﭼﯿﺰﻫﺎﯾﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﺎ ﮐﻮﺗﺎﻫﯽ و ﻧﺎروﺷﻨﯽ در اﯾﻨﺠﺎ ﻣﯽ ﻧﻮﯾﺴﯿﻢ و آن ﻓﺮﺻﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻣﺜﻠﻬﺎ روﺷﻦ ﮔﺮداﻧﯿﻢ ﻧﻤﯿﺪارﯾﻢ .ﮐﺴﺎﻧﯽ اﮔﺮ ﺑﺨﻮاﻫﻨﺪ ﻣﻌﻨﯽ اﯾﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻫﺎ را ﻧﯿﮏ داﻧﻨﺪ و از ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﻧﯿﮏ آﮔﺎه ﮔﺮدﻧﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎی ﻣﺎ را ﺑﺨﻮاﻧﻨﺪ.
از ﯾﮑﺴﻮ ﻧﯿﺰ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﺑﻪ ﮔﻤﺮاﻫﯽ ﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻓﺮاواﻧﯽ ﮐﻪ در ﻣﯿﺎن ﻣﯽ ﺑﻮد ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﻮد و ﺑﺎ ﯾﮑﺎﯾﮏ آﻧﻬﺎ ﻧﺒﺮد رود .ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﯾﻢ اﺳﻼم ﭼﻮن ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ ﮔﻤﺮاﻫﯽ ﺑﺰرگ ﻋﺮب ،ﺑﺖ ﭘﺮﺳﺘﯽ ﻣﯿﺒﻮد .از اﯾﻦ رو ﻗﺮآن ﺑﻪ ﻧﮑﻮﻫﺸﻬﺎ از آن ﭘﺮداﺧﺖ و آن را ﺑﺮاﻧﺪاﺧﺖ وﻟﯽ در اﯾﻦ زﻣﺎن ﭼﻨﺪ رﺷﺘﻪ ﮔﻤﺮاﻫﯿﻬﺎی ﺑﺴﯿﺎر ﺑﺰرﮔﺘﺮی ـ از ﺷﯿﻌﯿﮕﺮی ،ﺑﺎﻃﻨﯿﮕﺮی، ﺧﺮاﺑﺎﺗﯿﮕﺮی ،ﺻﻮﻓﯿﮕﺮی ،ﻋﻠﯽ اﻟﻠﻬﯿﮕﺮی ،ﺑﻬﺎﯾﯿﮕﺮی ،ﻓﻠﺴﻔﻪ ﯾﻮﻧﺎن و ﻣﺎﻧﻨﺪ اﯾﻨﻬﺎ ـ در ﻣﯿﺎن ﻣﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻫﺮﯾﮑﯽ از آﻧﻬﺎ اﮔﺮ از ﭘﺮﺳﺘﺶ ﻻت و ﻫﺒﻞ ﺑﺰرﮔﺘﺮ و زﯾﺎﻧﻤﻨﺪﺗﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﮐﻤﺘﺮ از آﻧﻬﺎ ﻧﯿﺴﺖ.
ﺑﯿﺸﺘﺮ اﯾﻦ ﮔﻤﺮاﻫﯿﻬﺎ ﺧﻮد را ﺑﻪ اﺳﻼم ﺑﺴﺘﻪ ﮔﺮداﻧﯿﺪه از ﻗﺮآن دﻟﯿﻠﻬﺎ ﻣﯿﺪاﺷﺘﻨﺪ ،و ﻣﺎ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﺑﻪ ﻫﻤﻪ اﯾﻨﻬﺎ ﭘﺮداﺧﺘﻪ در ﺑﺎره ﻫﺮ ﯾﮑﯽ ﮔﻔﺘﺎرﻫﺎ ﻧﻮﯾﺴﯿﻢ و ﺑﯿﭙﺎﯾﯽ ﻫﺮ ﯾﮑﯽ را ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ روﺷﻦ ﮔﺮداﻧﯿﻢ.
از آﻧﺴﻮی ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﮔﻤﺮاﻫﯽ اﯾﻦ زﻣﺎن ﻣﺎدﯾﮕﺮﯾﺴﺖ و ﻣﺎ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﺑﺎ اﯾﻦ ﺑﻪ ﺳﺨﺖ ﺗﺮﯾﻦ ﻧﺒﺮد ﭘﺮدازﯾﻢ، ﻣﺎدﯾﮕﺮی ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ و رﯾﺸﻪ دارﺗﺮﯾﻦ ﮔﻤﺮاﻫﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﺟﻬﺎن ﺑﻪ ﺧﻮد دﯾﺪه .اﯾﻦ ﮔﻤﺮاﻫﯽ ﯾﮏ ﭼﯿﺰ ﻋﺎﻣﯿﺎﻧﻪ ﻧﺒﻮده ﺧﻮد ﻓﻠﺴﻔﻪ ﺷﻤﺮده ﻣﯽ ﺷﻮد ،و ﻫﻤﻪ داﻧﺸﻬﺎ (ﺑﺎ روﯾﻪ آﺷﮑﺎر ﺧﻮد) ﭘﺸﺘﯿﺒﺎن آن ﻣﯿﺒﺎﺷﻨﺪ و ﺑﻨﯿﺎدﮔﺰاراﻧﺶ ﻫﻤﮕﯽ داﻧﺸﻤﻨﺪان ﺑﺰرگ ﺟﻬﺎن ﺑﻮده اﻧﺪ.
از آﻧﺴﻮ اﯾﻦ ﮔﻤﺮاﻫﯽ ﺑﻪ ﻫﺮ رﺷﺘﻪ از رﺷﺘﻪ ﻫﺎی اﻧﺪﯾﺸﻪ رﯾﺸﻪ دواﻧﯿﺪه و ﺑﻪ ﻫﺮ ﺑﺨﺸﯽ از ﮐﺎرﻫﺎی زﻧﺪﮔﯽ راه ﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ .ﻣﺎدﯾﺎن دﺳﺘﮕﺎه ﻫﺴﺘﯽ را ﺟﺰ اﯾﻦ ﺟﻬﺎن ﺳُﺘﺮﺳﺎی ﻣﺎدی ﻧﻤﯽ ﺷﻤﺎرﻧﺪ و ﺑﻪ ﺧﺪا و روان و ﺟﻬﺎن دﯾﮕﺮ ﺑﺎوری ﻧﻤﯿﺪارﻧﺪ ،آدﻣﯽ را ﺑﺎ ﺟﺎﻧﻮران ﺑﻪ ﯾﮑﺮﺷﺘﻪ ﮐﺸﯿﺪه ﻧﯿﮑﯽ ﭘﺬﯾﺮش ﻧﻤﯿﺪاﻧﻨﺪ ،ﺧﺮد را ﮐﻪ داور راﺳﺖ و ﮐﺞ و ﻧﯿﮏ و ﺑﺪ اﺳﺖ ﻧﻤﯽ ﭘﺬﯾﺮﻧﺪ ،زﻧﺪﮔﺎﻧﯽ را ﻧﺒﺮد ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺑﻪ ﻫﺮ ﮐﺴﯽ ﺳﺰا ﻣﯿﺪاﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﺟﺰ در ﺑﻨﺪ ﺳﻮد ﺧﻮد ﻧﺒﺎﺷﺪ و ﭘﺮوای ﮐﺴﯽ و ﭼﯿﺰی را ﻧﮑﻨﺪ ،ﻧﺎﺗﻮاﻧﺎن را ﺧﻮراک ﺗﻮاﻧﺎﯾﺎن ﺷﻤﺎرده ﻫﻤﻪ ﻗﺎﻧﻮﻧﻬﺎ و آﯾﯿﻨﻬﺎ را ﻧﺎ ﺑﺠﺎ و ﺑﯿﻬﻮده ﻣﯿﭙﻨﺪارﻧﺪ .ﻣﯽ ﺗﻮان ﮔﻔﺖ اﯾﻦ ﯾﮏ ﮔﻤﺮاﻫﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﺗﻮ ﮔﻮﯾﯽ ﺑﺮای ﺳﺘﯿﺰش ﺑﺎ دﯾﻦ ﭘﺪﯾﺪ آورده ﺷﺪه و اﯾﻨﺴﺖ از ﻫﺮ ﺑﺎره ﺑﺎ آن روﺑﺮو ﻣﯽ اﯾﺴﺘﺪ و دﺷﻤﻨﯽ ﻣﯿﮑﻨﺪ و از ﻫﺮ ﮔﻮﺷﻪ ای ﺑﻪ آن ﻣﯽ رزﻣﺪ و ﺑﻪ ﺑﺮاﻧﺪاﺧﺘﻨﺶ ﻣﯽ ﮐﻮﺷﺪ.
ﻣﺎ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﺑﻪ اﯾﻨﻬﻢ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﭘﺎﺳﺨﻬﺎ دﻫﯿﻢ و ﻫﺮ زﻣﺎن از ﮔﻮﺷﻪ دﯾﮕﺮی در آﻣﺪه ﺑﻪ ﺳﺨﻨﺎن دﯾﮕﺮی ﺑﺮﺧﯿﺰﯾﻢ.
ﮐﻮﺗﺎه ﺳﺨﻦ :ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﺳﺎﻟﻬﺎ در اﯾﻦ راه ﺑﮑﻮﺷﯿﻢ ﺗﺎ دﯾﻦ را دوﺑﺎره ﺑﺮﭘﺎ ﮔﺮداﻧﯿﻢ و اﯾﻦ ﮐﻮﺷﺸﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻫﻨﻮز در آن ﻣﯽ ﺑﺎﺷﯿﻢ.
اﯾﻨﺴﺖ ﺗﺎرﯾﺨﭽﻪ ﮐﺎرﻫﺎی ﻣﺎ .ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﮔﻔﺘﯿﻢ ﻣﺎ دﻧﺒﺎﻟﻪ اﺳﻼم را ﮔﺮﻓﺘﻪ اﯾﻢ و ﻫﻤﺎن ﺧﻮاﺳﺘﻬﺎی آﻧﺮا ﭘﯿﺶ ﻣﯽ ﺑﺮﯾﻢ. اﯾﻦ ﺟﺪاﯾﯿﻬﺎ ﮐﻪ ﭘﺪﯾﺪار اﺳﺖ در روﯾﻪ ﮐﺎر (ﯾﺎ ﺑﻬﺘﺮ ﮔﻮﯾﻢ در راه دﯾﻦ) اﺳﺖ .در ﺑﻨﯿﺎد ﻫﯿﭻ ﺟﺪاﯾﯽ ﻧﯿﺴﺖ و ﻧﺒﺎﯾﺴﺘﯽ ﺑﺎﺷﺪ .دوﺑﺎره ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻢ :ﻣﺎ ﺑﺎ اﺳﻼم ﻫﻤﺎن رﻓﺘﺎر را ﮐﺮده اﯾﻢ ﮐﻪ اﺳﻼم ﺑﺎ »ﺣﻨﻔﯿﺖ« (ﯾﺎ ﺗﺤﻨﻒ) داﺷﺘﻪ اﺳﺖ .ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ از ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺎ دﺷﻤﻨﯽ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ آﻧﺎﻧﻨﺪ ﮐﻪ از ﺧﻮد اﺳﻼم ﺑﯿﮑﺒﺎر دورﻧﺪ و در ﮔﻤﺮاﻫﯿﻬﺎی ﺧﻮد ﭼﻨﺪان ﻓﺮو رﻓﺘﻪ اﻧﺪ
ﮐﻪ از آﻣﯿﻐﻬﺎی اﺳﻼﻣﯽ ﺑﯿﮑﺒﺎر ﺑﯽ ﺑﻬﺮه ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ،و ﯾﺎ آﻧﮑﻪ از اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ و اﯾﻦ ﺳﺨﻨﺎن ﻧﺎآﮔﺎﻫﻨﺪ و ﺧﻮاﺳﺘﯽ را ﮐﻪ از دﯾﻦ در ﻣﯿﺎﻧﺴﺖ ﻧﻤﯿﺸﻨﺎﺳﻨﺪ.
