ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪه ﻣﺮدﮔﺎﻧﯽ را ﮐﻪ ﺟﺰ ﻧﺎم؛ ﻧﺸﺎﻧﯽ ﻧﮕﺰارده اﻧﺪ ،دﺳﺖ دارﻧﺪه در ﮐﺎرﻫﺎی ﺧﺪا ﭘﻨﺪاﺷﺘﻪ ﻣﺮدﻣﺎن را ﺑﻪ ﻧﮕﻪ داﺷﺘﻦ ﻧﺎﻣﻬﺎی اﯾﺸﺎن و ﺗﺎزه ﮔﺮداﻧﯿﺪن داﺳﺘﺎﻧﻬﺎﺷﺎن و رﻓﺘﻦ ﺑﻪ زﯾﺎرت ﮔﻨﺒﺪﻫﺎﺷﺎن وا داﺷﺘﻪ اﻧﺪ ،و ﺑﻪ اﯾﻦ ﮔﻤﺮاﻫﯽ ﺑﺴﯿﺎر ﺑﯿﺨﺮداﻧﻪ ﺧﻮد ﻧﺎم دﯾﻦ ﻧﻬﺎده اﻧﺪ و ﺑﻪ روﯾﺶ اﯾﺴﺘﺎدﮔﯽ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ .ﭘﺲ از ﻫﻤﻪ ﯾﮑﺪﺳﺘﻪ ﺑﻨﺎم داﻧﺸﻤﻨﺪان و ﻧﻮاﻧﺪﯾﺸﺎن دﭼﺎر ﻟﻐﺰﺷﻬﺎی ﺑﺴﯿﺎر ﮔﺮدﯾﺪه و از ﺟﻤﻠﻪ آدﻣﯽ را ﺑﻪ ﭘﺎی ﺟﺎﻧﻮران ﺑﺮده ﻫﻤﭽﻮن آﻧﻬﺎ ﻧﯿﮑﯽ ﭘﺬﯾﺮ ﻧﺸﻤﺎرده اﻧﺪ و زﻧﺪﮔﺎﻧﯽ را ﻧﺒﺮد ،و ﺟﻬﺎن را ﻧﺒﺮدﮔﺎﻫﯽ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ اﻧﺪ ،و ﺑﺎ اﯾﻦ ﻟﻐﺰﺷﻬﺎی ﺧﻮد اﻧﺒﻮه ﻣﺮدﻣﺎن را ـ ﺑﻮﯾﮋه در اروﭘﺎ و آﻣﺮﯾﮑﺎ ـ از راه در ﺑﺮده ،زﻧﺪﮔﺎﻧﯽ را دﭼﺎر دﺷﻮاری ﺑﺴﯿﺎر ﮔﺮداﻧﯿﺪه اﻧﺪ.
اﻣﺮوز دﯾﻦ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﯾﮑﺮﺷﺘﻪ ﮐﻮﺷﺶ ﻫﺎی داﻣﻨﻪ دار ﺑﺰرﮔﯽ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ ﺑﺎ اﯾﻦ ﮔﻤﺮاﻫﯽ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻧﺒﺮد ﭘﺮدازد و دﻟﻬﺎ را از آﻧﻬﺎ ﺑﭙﯿﺮاﯾﺪ و ﭘﺎﯾﻪ ﻫﺎﯾﯽ در ﺑﻨﯿﺎدﮔﺰاری ﺧﻮد ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی از ﺑﺎزﮔﺸﺖ اﯾﻨﻬﺎ ﭘﺪﯾﺪ آورد .اﮔﺮ راﺳﺘﯽ را ﺑﺨﻮاﻫﯿﻢ اﯾﻦ ﮔﻤﺮاﻫﯿﻬﺎ و ﻣﺎﻧﻨﺪﻫﺎﺷﺎن ،راه دﯾﻨﯽ را ﮐﻪ ﻣﯽ ﺑﻮده ﺑﻬﻢ زده و ﺑﻨﯿﺎدﮔﺰارﯾﻬﺎی آﻧﺮا از ﻣﯿﺎن ﺑﺮده ،اﯾﻨﺴﺖ ﺑﺎﯾﺪ راه دﯾﮕﺮی ﭘﺪﯾﺪ آﯾﺪ و ﺑﻨﯿﺎد ﻧﻮی ﮔﺰارده ﮔﺮدد.
دوم :ﺟﻬﺎن در ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﺴﺖ و آدﻣﯿﺎن رﻓﺘﻪ رﻓﺘﻪ ﺑﻪ ﻧﯿﮑﯽ ﭘﺬﯾﺮی آﻣﺎده ﺗﺮ ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻧﯿﮑﯿﻬﺎﯾﯽ ﮐﻪ در زﻣﺎﻧﻬﺎی ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﯽ ﺑﻮد؛ در اﯾﻦ زﻣﺎن ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻮد ،و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺑﺪﯾﻬﺎﯾﯽ ﮐﻪ در زﻣﺎﻧﻬﺎی ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﯽ ﺑﻮد؛ در اﯾﻦ زﻣﺎن ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻮد .از اﯾﻦ رو ﻫﺮ دﯾﻨﯽ ﺑﺎﯾﺪ در زﻣﺎن ﺧﻮد ﮔﺎﻣﻬﺎی دﯾﮕﺮی در ﭘﯿﺶ ﺑﺮدن ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﺮدارد.
ﻣﺜﻼً در زﻣﺎن اﺳﻼم ﺳﺮرﺷﺘﻪ داری (ﯾﺎ ﺣﮑﻮﻣﺖ) روﯾﻪ ﻓﺮﻣﺎﻧﻔﺮﻣﺎﯾﯽ ﻣﯽ داﺷﺖ و ﺧﻮدﮐﺎﻣﺎﻧﻪ ﻣﯿﺒﻮد و ﺑﺮای ﺳﺮﺷﺘﻪ داری ﺗﻮده (ﯾﺎ ﺣﮑﻮﻣﺖ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ) ﮐﻪ ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ روﯾﻪ در ﺳﺮرﺷﺘﻪ دارﯾﺴﺖ ،زﻣﯿﻨﻪ آﻣﺎده ﻧﻤﯽ ﺑﻮد .از اﯾﻨﺮو اﺳﻼم ﺗﻨﻬﺎ اﯾﻦ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻪ ﮐﻪ از ﺧﻮدﮐﺎﻣﮕﯽ آن ﻓﺮﻣﺎﻧﺮواﯾﯽ ﮐﺎﺳﺘﻪ ﺑﺎ دادﮔﺮی و ﻧﯿﮑﺨﻮاﻫﯽ ﺗﻮأﻣﺶ ﮔﺮداﻧﺪ .وﻟﯽ اﻣﺮوز ﮐﻪ در ﺳﺎﯾﻪ ﺑﻠﻨﺪی اﻧﺪﯾﺸﻪ ﻫﺎ زﻣﯿﻨﻪ ﺑﺮای ﺳﺮرﺷﺘﻪ داری ﺗﻮده آﻣﺎده ﮔﺮدﯾﺪه و ﺑﯿﺸﺘﺮی از ﮐﺸﻮرﻫﺎ آن را ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ، ﻫﺮ آﯾﻨﻪ ﺑﺎﯾﺪ دﯾﻦ اﯾﻦ را ﺑﭙﺬﯾﺮد و ﻧﯿﮑﯽ ﻫﺎﯾﯽ ﺑﻪ آن ﺑﯿﻔﺰاﯾﺪ.
در زﻣﺎن اﺳﻼم ﺑﻪ ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی از ﻗﺮﺑﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﯾﺎدﮔﺎر زﻣﺎﻧﻬﺎی ﺑﺖ ﭘﺮﺳﺘﯿﺴﺖ زﻣﯿﻨﻪ ﻧﻤﯽ ﺑﻮده و اﺳﻼم ﺗﻨﻬﺎ روﯾﻪ اش را دﯾﮕﺮ ﮔﺮداﻧﯿﺪه .وﻟﯽ اﻣﺮوز ﺑﺎﯾﺪ ﺑﯿﮑﺒﺎر از آن ﺟﻠﻮ ﮔﺮﻓﺖ و از ﻣﯿﺎﻧﺶ ﺑﺮد ،ﺑﺎ ﺑﺮﯾﺪن ﺳﺮ ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﺑﻪ ﺧﺪا ﭼﻪ ﻧﺰدﯾﮑﯽ ﺗﻮان ﯾﺎﻓﺖ و از ﭘﯿﺸاﻣﺪﻫﺎ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﻮان رﺳﺖ؟!.
ﺳﻮم :داﻧﺸﻬﺎ و آﮔﺎﻫﯿﻬﺎ ﻫﺮ زﻣﺎن ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ .از اﯾﻦ رو دﯾﻨﯽ ﮐﻪ ﭘﺲ از دﯾﮕﺮی ﺑﻨﯿﺎد ﯾﺎﺑﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮﺗﺮی ﺑﻪ آن داﺷﺘﻪ و ﺑﺎ زﺑﺎن روﺷﻦ ﺗﺮ و اﺳﺘﻮارﺗﺮی ﺑﺎز ﻧﻤﻮده ﺷﻮد وآﻣﯿﻐﻬﺎی واﻻﺗﺮ و ﺑﯿﺸﺘﺮی درﺑﺮ دارد.
ﻣﺜﻼً در زﻣﺎن اﺳﻼم داﻧﺸﻬﺎی ﮐﻨﻮﻧﯽ ﻧﻤﯽ ﺑﻮده و ﻣﺮدم ﻋﺮب ﺟﺰ آﮔﺎﻫﯿﻬﺎی ﺳﺎده ای ﻧﻤﯿﺪاﺷﺘﻪ اﻧﺪ .از اﯾﻨﺮو اﺳﻼم زﺑﺎن ﺳﺎده ای را ﺑﺮﮔﺰﯾﺪه ،و ﭼﻨﺎن ﮐﻪ ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺘﻪ در زﻣﯿﻨﻪ آﺳﻤﺎن و زﻣﯿﻦ و دﯾﮕﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪه ﻫﺎی آن از داﻧﺴﺘﻪ ﻫﺎی ﺧﻮد ﭘﯿﺮوی ﮐﺮده .ﻟﯿﮑﻦ ﭘﯿﺪاﺳﺖ ﮐﻪ در اﯾﻦ زﻣﺎن ﺑﺎ آن زﺑﺎن ﮐﺎری اﻧﺠﺎم ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﮔﺮﻓﺖ و آن ﭘﯿﺮوی ﮐﻪ اﺳﻼم از داﻧﺴﺘﻪ ﻫﺎی زﻣﺎن ﺧﻮد ﮐﺮده ﺟﺰ ﻣﺎﯾﻪ رﻣﯿﺪﮔﯽ ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻮد.
اﯾﻨﻬﺎﺳﺖ ﺷُﻮﻧﺪ آﻧﮑﻪ ﻫﺮ دﯾﻨﯽ ﺑﺎﯾﺪ راه دﯾﮕﺮی ﺑﺮﮔﺰﯾﻨﺪ .ﻫﻤﯿﻦ راه اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺎ ﮔﺎﻫﯽ دﯾﻦ ﻣﯿﻨﺎﻣﯿﻢ .ﻧﯿﺰ ﻫﻤﯿﻦ ﻣﻌﻨﯽ را ﻣﯽ ﺧﻮاﻫﯿﻢ ﻫﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﯿﻢ» :اﺳﻼم ﯾﺎ ﻣﺴﯿﺤﯿﮕﺮی ﯾﺎ زرﺗﺸﺘﯿﮕﺮی ﮐﻬﻦ ﮔﺮدﯾﺪه« ،ﯾﺎ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﯿﻢ» :از آن اﯾﻦ زﻣﺎن ﻧﻤﯽ ﺑﺎﺷﺪ».
