۵۳۵
حاجی میرزا آقاسی صدر اعظم ایران - رجب ۱۲۶۴ »
اینک سواد فرمان شاه برای میرزا حسین خان والی ایالت فارس و بنادر:
«بعدالعنوان؛ مدت زمانی است که یک خواهش برای منع ورود برده و غلام از راه دریا از طرف وزراء دولت انگلیس از وزراء دولت ایران شده است، ولی در این مدت این خواهش جوابی از طرف ما داده نشده است، لیکن در نتیجه لطف و رحمتی که دربارهٔ خیرخواه این مملکت، سرهنگ فرانت شارژ دافر دولت انگلیس داریم او هم در این مدت اخلاق و رفتار پسندیده از خود نشان داده است لهذا فقط نظر بتوجهی که دربارهٔ او داریم رضایت میدهیم با خواهش او موافقت شود. در اینصورت شما بتمام تجار و کسانیکه در تجارت برده و غلام هستند اطلاع دهید ورود و خروج برده و غلام بعد از این از راه دریا غدغن و ممنوع است و فقط از راه خشکی آزاد هستند. شما عهدهدار اجرای این فرمان میباشید. شاه، رجب ۱۲۶۴»
سواد فرمانی است خطاب به محمد نبی خان حاکم اصفهان و عربستان (خوزستان):
بعد العنوان: حکمران اصفهان و عربستان بداند، در این موقع که سرهنگ فرانت شارژ دافر دولت انگلیس که شامل مراحم و الطاف اعلیحضرت شهریاری روحنا فداه میباشد یک خواهش دوستانه از طرف وزراء دولت انگلیس از وزراء دولت علیهٔ ایران نموده، برای اینکه دوستی و یگانگی فعلی بین دولتین ایران و انگلیس محفوظ بماند فرمانی از طرف شاهنشاه معدلتپرور شرف صدور یافته که بعد از این ورود قبایل سیاهپوست از راه دریا منع و قدغن شود و این تجارت موقوف گردد. لهذا بموجب این فرمان قضاجریان، شما دستور کافی و قطعی بتمام تجار عمل بردهفروشی خواهید داد که ورود و خروج غلام و کنیز در تمام قلمرو ایران بجز از راه خشکی قدغن و ممنوع است و حتی ورود یک غلام هم مجاز نیست و مرتکب تنبیه سخت خواهد شد. شما باید اوامر اکید در جلوگیری از آن در تمام قلمرو حکمرانی خود صادر نماید - رجب ۱۲۶۴.»[۱]
- ↑ جلد دهم معاهدات و اسناد سیاسی، صفحه ۶۶ - ۶۹
