برگه:تاریخ روابط ایران و انگلیس (جلد۱).pdf/۱۳۰

از ویکی‌نبشته
پرش به ناوبری پرش به جستجو
این برگ نمونه‌خوانی شده ولی هنوز هم‌سنجی نشده‌است.
۱۲۰

نمود و سال بعد حمله دیگری کرد. خلاصه در عرض ۱۲ سال پنج نوبت بهندوستان لشکر کشیده و در همه جا نیز فاتح بود غنائم زیادی بدست آورد. پس از احمدشاه درانی پسر او تیمورشاه بامارت کابل رسید و پس از تیمورشاه پسرش زمان‌شاه که اسباب وحشت انگلیسها شده بود امیر افغانستان شد.

زمان شاه با دست برادرش محمودشاه که از طرف پادشاه ایران تقویت شده بود کور و نابینا گردید و محمود شاه امیر افغانستان شد ولی طولی نکشید که برادر دیگر آنها موسوم به شجاع‌الملک بدسایس خارجی علیه محمود شاه قیام نموده بر او غلبه کرد و در سال ۱۲۱۸ هجری (۱۸۰۳ میلادی) امارت کابل را بدست آورد. محمود شاه فرار اختیار نمود و شجاع‌الملک بنام شاه شجاع در امارت افغانستان برقرار گردید.

مقارن همین ایام بود که انگلیسها خطر حمله ناپلئون را بهندوستان حس نموده بودند و بخیال افتادند حمکران آن مملکت را نیز با خود همراه کنند. این بود که در همان ایام که دولت انگلیس سر هارفورد جونس را برای عقد اتحاد و یگانگی بدربار ایران میفرستاد که دولت ایران را بر ضد روس و فرانسه با خود همراه نماید[۱] در عین حال و در همان موقع که سر هارفورد جونس بطرف ایران حرکت مینمود نماینده مخصوص دیگری نیز موسوم به مونت استوارت الفین استون[۲] را بطرف افغانستان روانه مینمود (۱۸۰۸) که با امیر آن مملکت بر ضد دولت ایران و فرانسه داخل اتحاد گردد.

الفین استون در اوایل سال ۱۲۲۴ (۱۸۰۹ میلادی) بکابل رسید و شاه

  1. سر هارفورد جونس مأموریت دیگری هم داشت و آن عبارت از این بود که هر گاه دولت ایران روی خوش به سر هارفورد جونس نشان نده و نسبت بفرانسه ایران علاقه نماید و در نگاهداری گاردان و همراهان او پافشاری کند سر هارفورد جونس می‌باید سعی نماید یکی از خاندان کریم‌خان زند را که در جنوب اقامت دارد با کمک و مساعدت مادی و معنوی خویش مجهز نموده او را تحریک نماید که علیه پادشاه قاجار قیام کند.
  2. Mount Stuart Elphinstone