املای فارسی/کاف و گاف

از ویکی‌نبشته
پرش به ناوبری پرش به جستجو

<املای فارسی

کاف و گاف


قاعده ۱۷[ویرایش]

- از ملاحظه خط‌های مختلف فارسی که در زمان‌های مختلف نوشته شده است چنین استنباط می‌شود که ایرانیان پس از اختیار الفبائی که اکنون معمول است در ابتدا چهارحرف «پ، چ، ژ، گ،» را که در عربی نیست به صورت «ب، ج، ز، کارگردان:» می نوشتند، و چون این شیوه سبب التباس کلمات می‌شد رفته رفته در صدد وضع علامتی که مایه امتیاز این حروف باشد برآمدند و پی و چی و ژی را به سه نقطه نوشتند، گاف را هم بعضی به سه نقطه در بالا و بعضی به سه نقطه در زیر و بعضی به تکرار کشیده ممتاز داشتند و این هر سه طریقه درنوشته‌های فارسی دیده می‌شود، لیکن رسم سه نقطه به تدریج موقوف و متروک شده و تکرارسرکش معمول مانده و امروز یگانه علامت فارقه گاف و کاف است. لیکن رعایت این فرق و امتیاز چنانکه باید معمول نگردیده و عده‌یی از نویسندگان هر دو حرف را همچنان با یک کشیده نوشتند و هنوز هم بعضی می‌نویسند، و به هر حال چون کاف و گاف دو حرف ممتاز است نظر به اصل تطابق مکتوب و ملفوظ و اصل احتراز از التباس باید ممتاز نوشته شود و بنابراین کافی را که در فارسی و عربی هر دو هست باید با یک کشیده و گافی را که در عربی نیست باید با دو کشیده نوشت، و تخلف از این قاعده به هر صورت که باشد غلط است، و همانطور که با دو کشیده نوشتن کاف (چنانکه بعضی در نوشتن کلمات لشکر و مشکل مرتکب می شوند) غلطی فاحش محسوب می‌شود، با یک کشیده نوشتن گاف هم از غلط‌های فاحش املایی است.


کلماتی که به دو وجه نوشته می‌شود[ویرایش]

قاعده ۱۸[ویرایش]

- برخی از کلمات در فارسی به دو وجه کتابت و یک وجه قرائت می‌شود مانند «دوچار» که هم با واو و هم بی واو نوشته و می‌نویسند، و برخی به دو وجه هم نوشته و هم خوانده می‌شود مانند چهل وچهار که چل وچار هم می‌گویند و می‌نویسند، در نوشتن اینگونه کلمات بهتر آن است که اصل رعایت اصل را منظور دارند و به وجهی که اصل کلمه را نشان میدهد بنویسند. کاوس و نظایر آن.

قاعده ۱۹[ویرایش]

- در نوشتن کلمات کاووس، طاووس، سیاووش، ناووس، پیشاوور، لهاوور، داوود،باید اصل تطابق ملفوظ و مکتوب را رعایت کرد یعنی هر کجا به واو حرکت پذیر متحرک به واوممدود تلفظ میشود به دو واو بنویسند مانند: نبشتند نامه به کاووس شاه، سیاووش را گفت بااو برو، طاووس را بنقش و نگاری که هست خلق. و هر کجا به یک واو متحرک بضمه تلفظ می‌شود به یک واو نویسند مانند: سیاوش چو او را پیاده بدید.